NATO Antlaşma Maddeleri

0
123
NATO antlaşması maddeleri

NATO Nedir?

Nato Antlaşma Maddeleri başlıklı yazımıza başlamadan önce NATO hakkında genel bir bilgi paylaşalım.

Hemen hemen herkesin bildiği, bilmese de adını duyduğu NATO (Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) 12 devletin katılımı ile 4 Nisan 1949‘da Washington DC’de kabul edilmiş ve imzalanmıştır. 24 Ağustos 1949‘da yürürlüğe giren antlaşma metnine imza atan devletler ise şu şekildedir;

Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Norveç, Danimarka, Hollanda, Belçika, Lüksenburg, İngiltere, Fransa, Portekiz, İzlanda ve İtalya

Türkiye ve Yunanistan‘ın NATO’ya dahil olmasına dair Kuzey Atlantik Antlaşması Protokolü ise 22 Ekim 1951 tarihinde Londra’da imzalandı. Türkiye 18 Şubat 1952‘de onay alarak NATO‘ya üye oldu.

NATO Antlaşma Maddeleri

Madde 1 – Taraflar, BM Yasası’nda ortaya konduğu üzere, karışmış olabilecekleri herhangi bir uluslararası anlaşmazlığı, uluslararası barış ve güvenlik ve adaleti tehlikeye sokmadan barışçıl yollarla çözmeyi ve uluslararası ilişkilerinde BM’in amaçlarına aykırı olacak şekilde güç kullanımı ya da tehdidinden sakınmayı taahhüt etmektedirler.

1- Maddede evrensel barışı vurgulayıp adaleti, güvenliği sağlayıcı bir kuruluş olduğunu vurguluyor.

Madde 2 – Taraflar, özgür kurumlarını güçlendirerek, bu kurumların üzerine kurulu olduğu ilkelerin daha iyi anlaşılmasını sağlayarak ve istikrar ile refah koşullarını geliştirerek barışçıl ve dostça uluslararası ilişkilerin daha da geliştirilmesine katkı yapacaklardır. Uluslararası ekonomi politikalarında çatışmayı ortadan kaldırmaya yönelecekler ve taraflardan herhangi biri ya da hepsi ile ekonomik işbirliğini teşvik edeceklerdir.

2. Maddede uluslararası ilişkilerin gelişmesine yardımcı olacak bir kuruluş olduğunu vurguluyor.

Madde 3 – Bu Antlaşma’nın amaçlarına daha etkin biçimde ulaşabilmek için Taraflar, tek tek ve ortaklaşa olarak, sürekli ve etkin öz-yardım ve karşılıklı yardımlarla, silahlı bir saldırıya karşı bireysel ve toplu direnme kapasitelerini koruyacaklar ve geliştireceklerdir.

NATO Antlaşma Maddeleri

3. Maddede askeri yardıma ihtiyacı olan ülkelere kim olduğuna bakılmaksızın yardımına koşulacağı ve her türlü takviyeyi yapmaktan kaçınılmayacağı vurglanıyor.

Madde 4 – Taraflardan herhangi biri, Taraflardan birinin toprak bütünlüğü, siyasi bağımsızlığı ya da güvenliğinin tehdit edildiğini düşündüğü zaman, tüm Taraflar birlikte danışmalarda bulunacaklardır.

4. Maddede taraflardan herhangi birinin bağımsızlığı veya toprak bütünlüğü tehdit altında iken taraflar ne olursa olsun yardımına koşacaktır vurgusu yapılıyor.

NATO Antlaşma Maddeleri

Madde 5 – Taraflar, Kuzey Amerika’da veya Avrupa’da içlerinden bir veya daha çoğuna yöneltilecek silahlı bir saldırının hepsine yöneltilmiş bir saldırı olarak değerlendirileceği ve eğer böyle bir saldın olursa BM Yasası’nın 51. Maddesinde tanınan bireysel ya da toplu öz savunma hakkını kullanarak, Kuzey Atlantik bölgesinde güvenliği sağlamak ve korumak için bireysel olarak ve diğerleri ile birlikte, silahlı kuvvet kullanımı da dahil olmak üzere gerekli görülen eylemlerde bulunarak saldırıya uğrayan Taraf ya da Taraflara yardımcı olacakları konusunda anlaşmışlardır. Böylesi herhangi bir saldın ve bunun sonucu olarak alınan bütün önlemler derhal Güvenlik Konseyi’ne bildirilecektir. Güvenlik Konseyi, uluslararası barış ve güvenliği sağlamak ve korumak için gerekli önlemleri aldığı zaman, bu önlemlere son verilecektir.

5. Madde en can alıcı maddelerden bir tanesidir. Olası bir NATO içi savaşta, savaşı başlatan tarafın karşısında bütün NATO üyeleri olacaktır. Yani bu kuruluşun içinde bulunan bir ülkeye karşı silahlanma içerisinde olursak diğer tüm üyeler ülkemize karşı saldırıya geçecektir.

NATO Antlaşma Maddeleri

Madde 6 – Madde 5 açısından, Taraflardan bir ya da daha çoğuna karşı silahlı saldırı, aşağıdakileri de kapsar: – Tarafların Avrupa ya da Kuzey Amerika’daki topraklarına, Fransa’nın Cezayir Bölgesine (**), Türkiye topraklarına veya Taraflardan herhangi birinin egemenliği altında olan ve Yengeç Dönencesi’nin kuzeyinde yer alan adalara yapılan silahlı saldırı; – Bu topraklarda ya da bu toprakların üzerindeki hava sahasında bulunan, ya da Antlaşma’nın yürürlüğe girdiği tarihte Taraflardan herhangi birinin işgal kuvvetlerinin üslenmiş bulunduğu herhangi bir Avrupa toprağında veya Akdeniz’de, ya da Yengeç Dönencesi’nin kuzeyindeki Kuzey Atlantik bölgesinde bulunan Tarafların herhangi birine ait kuvvetlere, gemilere, ya da uçaklara yapılan silahlı saldırı.

6. Madde bir önceki maddenin devamı niteliğinde olup Yengeç Dönencesi etrafındaki bölgelere işgal kuvvetleri tarafından korumacı olunması gerektiğine inanılıyor.

Madde 7 – Antlaşma, Birleşmiş Milletler üyesi olan Tarafların Birleşmiş Milletler Yasası uyarınca sahip oldukları hak ve yükümlülüklerini veya Güvenlik Konseyi’nin uluslararası barış ve güvenliğin sağlanması konusundaki temel sorumluluğunu herhangi bir şekilde etkilemez ve etkilediği şeklinde yorumlanamaz.

7. Maddede Güvenlik Konseyi’nin barış ve güvenliğin sağlanması konusunda sorumluluğu, Birleşmiş Milletler’in herhangi bir şekilde etkilenmeyeceğini açıklıyor.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here